Nierkanker

De nieren zijn twee organen in de buikholte. Ze filteren gifstoffen en afbraakproducten uit het bloed en voeren deze af via de urine. De nieren zorgen ook voor een goede zoutbalans en zuurgraad in het lichaam. Verder scheiden de nieren erytropoëtine af, een hormoon dat de aanmaak van rode bloedcellen stimuleert. Bij nierkanker ontwikkelen zich kwaadaardige gezwellen in het nierweefsel. De meest voorkomende vorm van nierkanker is een niercelcarcinoom. In Nederland wordt per jaar bij circa 1.700 mensen niercelcarcinoom vastgesteld, van wie 60 procent mannen en 40 procent vrouwen. Niercelcarcinoom kan op alle leeftijden voorkomen, maar komt vooral voor bij mensen tussen de 55 en 75 jaar.

Oorzaken

Over de oorzaken van nierkanker is nog weinig bekend. Wel weten we dat sommige mensen een groter risico op nierkanker hebben. Risicofactoren zijn: overgewicht, roken en erfelijkheid (ziekte van Von Hippel-Lindau).

Verschijnselen

Een tumor in de nier geeft in het begin zelden klachten. Daardoor is het moeilijk de ziekte in een vroeg stadium vast te stellen. Vaak is pijnloos bloedverlies via de urine het eerste symptoom. Soms wordt een gezwel in de nier bij toeval ontdekt, bijvoorbeeld bij een algemeen lichamelijk onderzoek of bij een echografie van de buik die om een andere reden wordt uitgevoerd.

Andere symptomen die bij niercelcarcinoom kunnen voorkomen zijn:

  • Langdurige vermoeidheid zonder aanwijsbare redenen
  • Aanhoudende koorts
  • Nachtzweten
  • Gevoel van lusteloosheid
  • Verlies van eetlust
  • Gewichtsverlies zonder aanwijsbare redenen

Al deze bovengenoemde symptomen wijzen niet zonder meer op nierkanker.

Onderzoek

De diagnose wordt gesteld op grond van de verschijnselen en laboratoriumonderzoeken. Echografie en een CT-scan zijn nodig om de omvang van de tumor te bepalen en om na te gaan of de tumor zich heeft verspreid. Men maakt een röntgenfoto van de borstkas om eventuele uitzaaiingen naar de longen op te sporen.

Behandeling

De behandeling hangt af van de grootte van de tumor, of de tumor is doorgegroeid in het omringende weefsel en of er uitzaaiingen zijn. Als er geen doorgroei of uitzaaiingen zijn, dan wordt de nier verwijderd. Bij tumoren die kleiner zijn dan vier centimeter kan, afhankelijk van de exacte plaats in de nier, een niersparende operatie worden overwogen. Bij een grotere tumor wordt de gehele nier verwijderd. In principe wordt de gehele nier via een kijkoperatie (laparoscopie) verwijderd. Indien er een zeer grote tumor aanwezig is, of wanneer de patiënt al eerder in de buik geopereerd is, wordt de nier via een snee in de flank (zijkant van de buik tussen de onderste ribben en de heup) of via de buik verwijderd.

Uitzaaiingen

Als bij het onderzoek één enkele uitzaaiing is gevonden, bijvoorbeeld in een long, wordt ook deze soms operatief verwijderd. Als er uitzaaiingen in verschillende organen zijn ontstaan, is  genezing niet meer mogelijk. De behandeling is dan vooral gericht op het verminderen of voorkomen van klachten.

Bij een niercelcarcinoom kunnen zelfs grote tumoren met succes worden verwijderd, mits ze zich niet buiten de nier hebben verspreid. Als er bij de diagnose geen uitzaaiingen zijn en de tumor is in zijn geheel weggehaald, dan zijn de vooruitzichten vrij goed: het vijfjaarsoverlevingspercentage is 80 tot 90 procent. Als de tumor door het kapsel van de nier is gegroeid, maar er zijn geen uitzaaiingen gevonden, dan is het vijfjaarsoverlevingspercentage 40 tot 60 procent. Van de patiënten die al een uitzaaiing hadden bij de diagnose, is het vijfjaarsoverlevingspercentage 10 procent.

Waar kunt u terecht voor uw behandeling

U kunt met uw klachten een afspraak maken op de polikliniek in alle drie de ziekenhuizen. In alle drie de ziekenhuizen kunnen de chirurgische behandelingen voor het verwijderen van uw nier, zowel via de open procedure als via de kijkoperatie, worden uitgevoerd.

Wanneer er sprake is van doorgroei van de tumor in de poortader (vena cava), vindt de operatie plaats in het St. Antonius Ziekenhuis. Na afloop van uw behandeling kunt u voor uw controle weer naar de polikliniek van het ziekenhuis dat u wenst.

Meer informatie

www.kwf.nl
www.waterloop.nfk.nl
www.nfk.nl
www.nierkanker.nl
www.allesoverurologie.nl